Bạn Đang ở đây: Văn Khang Thư Quán Văn Khố Ức Trai Đoản Văn Ức Trai Vụ Án Nhân Văn Giai Phẩm: Hoàng Cầm- Văn Cao- Phạm Duy

Tổng Hội Chiến Tranh Chính Trị

Vụ Án Nhân Văn Giai Phẩm: Hoàng Cầm- Văn Cao- Phạm Duy

In PDF.

 

Văn nghệ sĩ chỉ hai đường chọn:
Một là theo cho trọn cuộc chơi
Dối mình, lừa bịp mọi người
Bằng từ kháng chiến, bằng lời...ngoa ngôn.



Hai là thế ép dồn “khiến chán”
Lại mang danh phản đảng bội dân
“Về thành” dù có phân vân
Cũng đành nhắm mắt đưa chân chịu lời!



Số không ít lớp người trí thức
Bất phùng thời, bất lực buông xuôi:
Chúng tôi một lũ lạc loài
Quê hương ruồng bỏ, giống nòi coi khinh! ( ý thơ “ phương xa” Vũ Hoàng Chương)

                                                                             *
Cầm - Cao vẫn cố tình đeo đuổi
Trong số người còn nuối cuộc chơi
Dù cho tim óc rã rời
Theo thuyền cách mạng đến nơi bến bờ.



Nhưng rồi chuyện bất ngờ xảy đến:
Cả hai ông đã dính líu vào
Nhân Văn - Giai Phẩm phong trào (1956-58)
Báo thì đình bản. Văn Cao bị “ trù”

Chịu kỷ luật, mặc dù không nặng
Đày Điện Biên đánh bạn núi rừng
Lao động, gần gủi nhân dân
Cải tạo tư tưởng ...giúp phần hiểu ra!



Tác giả “ Tiến quân ca” im tiếng
Những khúc ca kháng chiến chìm luôn
Sống những năm tháng u buồn
Vẽ quảng cáo, viết nhạc không có lời.



Cho đến lúc dưới thời cởi trói (1986)
Nhạc, thơ ông ...cơ hội hồi sinh
Được trao giải thưởng Chí Minh (1996)
Khi ông đã chết (1995)...quả tình còn may.



Nếu còn sống các tay Tố Hữu
Trường Chinh, Xuân Diệu...hẳn đau lòng
“Bác Hồ” nước mắt lưng tròng
Như sau “cải cách” chạnh lòng tuôn rơi! (HCM khóc trong đợt sủa sai CCRĐ)

                              *
Về tác giả “Bên kia sông Đuống”
Vụ Nhân Văn ...để uốn lỗi lầm (1958)
Phải chịu hình phạt một năm
Khai trừ khỏi hội nhà văn...là huề!



Sau do tập thơ “ về Kinh Bắc” (1959)
Ông bị bắt , tức khắc nhốt tù (1982, 18 tháng tù)
Ép cung mọi cách, dọa, hù...
Tinh thần hoảng loạn, ra tù nặng thêm.



Dù ban ngày hay đêm bất kể
Nghe tiếng xe, tiếng đế giày khua
Ông run cầm cập chun bừa
Gầm giường, xó bếp...chỉ vừa thu thân!


Cọng thêm bệnh u trầm không nói
Sợ âm thanh, bóng tối, áo màu
Công an, bộ đội...nơi đâu
Là tìm chỗ trốn thật mau...tội tình!



“Về Kinh Bắc phải đâu con nghẹn khóc
Con không cười
Con thoảng nhớ thoảng quên.” ( Đêm Kim)
...
Về Kinh Bắc phải đâu con hé miệng (Đêm Mộc)


Ông kể hoàn cảnh mình lúc ấy
Lúc ở tù, vợ chạy miếng ăn
Bệnh nặng cùng với khó khăn...
Bà chết giữa lúc tối tăm cuộc đời.(1985)



Công An hứa, nuốt lời không thả
Chơi tiếp trò hành hạ tinh thần
Tố Hữu ra lệnh tay chân
Tiếp tục giam giữ Hoàng Cầm thị uy.

                            *
Hoàng Cầm nòi đa tình nghệ sĩ
Lại đa tài nên dễ được yêu
Chính ông cũng nhận lấy điều:
Trời bắt phải tội yêu nhiều thế thôi! (4)



Ông thêm tội lỡ đời nghiện ngập
Nàng tiên nâu kềm cặp nhà thơ
Lung linh sương khói mây mờ
Cho nên sông Đuống đôi bờ nghiêng nghiêng!



Lúc ra đi bình yên chắc vậy (2010)
Năm mươi năm là mấy vạn ngày (1958-2007)
Cuộc đời bầm dập ai hay
Thơ ông đã có được ngày hồi sinh! (4)

                                                                          *
Giờ kể tiếp tình hình họ Phạm
Về thành xong, hoạn nạn tới liền (1951)
Trong số nhạc sĩ ghét ghen
Tố ông hoạt động Việt Minh từ hồi.



Bị bắt nhốt, nhưng rồi được thả ( nhốt bót Catina 120 ngày)
Ông lại qua nước Pháp học về
Dự thính âm nhạc- Ba lê (1953)
Về nước, hiệp định Genève đã thành.

Cộng tác đài phát thanh, soạn nhạc,
Ban hợp ca, hát các phòng trà
Thăng Long nổi tiếng gần xa
Ban nầy toàn chính người nhà lập nên.



Tưởng cuộc đời bình yên, ai biết
Vụ ngoại tình đáng tiếc xảy ra       (1956, vụ ăn chè nhà Bè)
Phạm Duy - Khánh Ngọc tức là
Rể - Dâu ngay chính trong nhà lấy nhau!
(Chuyện tình quái ác về sau
Ông còn lấy cả con dâu của mình? ) ( Julie vợ Duy Quang)



Kiếp nghệ sĩ đa tình, hẳn thế
Trong dân gian có để câu ca
“ xướng ca vô loại” chính là
Nhằm để nhắc nhở chúng ta đề phòng!



Giả từ ban Thăng Long đang thạnh
Chuyển qua ngành điện ảnh đúng thời
Với sự giúp đỡ nhiều người
Trường ca nổi tiếng ra đời năm sau ( Con đường cái quan,1960)



Sau 60, bắt đầu xuất ngoại
Phái đoàn đi Nhật - Thái - Đại Hàn...
Giới thiệu văn nghệ Việt Nam
Kết quả chẳng mấy khả quan vì mình


Nhạc cụ so tình hình thế giới
Thua sút xa chính bởi nghèo nàn
Họ Đại hợp xướng rình rang
Mình lèo tèo mấy cây đàn le loi. (1973, Tokyo, Nhật Bản)



Đem chuông đánh xứ người không đạt
Bản thân ông kiếm chác chẳng bao
Thêm chút kinh nghiệm đổi trao
Ông còn xuất ngoại về sau lắm lần.



Đặc biệt sau Mậu Thân tan nát
Vụ Mỹ Lai thảm sát xảy ra
Tại tỉnh Quảng Ngãi tháng ba     (16-3-1968)
Dân lành bị giết khoảng là bốn trăm ( theo VC:504 người, Mỹ :347 người)



Cùng với vụ tướng Loan bắn chết
Ngay phạm trường Bảy Lốp đặc công (31-1-1968)
Tấm hình oan nghiệt đời ông      (do Nhiếp ảnh gia Eddie Adams chụp )
Được phe phản chiến thổi phồng ra to.



Đại học Mỹ thành lò chống đối
Cuộc chiến tranh đã tới đỉnh cao….
Đa số dân Mỹ cuốn vào
Ủng hộ phản chiến phong trào càng tăng.



Phạm Duy đã biết rằng “giải độc” ( Bộ Thông Tin VNCH, 1970)
Chỉ trở thành công cốc mà thôi
Cuộc chiến thắng bại rõ rồi
Ngay trên đường phố, tại nơi chính trường!



Ông chứng kiến tận tường tại chỗ
Nghiêm trọng hơn bão tố phong ba
Viết thành “ kể chuyện đi xa”
Lũ con hỏi chuyện, người cha trả lời.

Phạm Duy đã là người nổi tiếng
Những ca khúc kháng chiến hào hùng
Đau thương chết chóc đi cùng
Đó là hình ảnh rất chung một thời.



“ ...đường cái quan” như lời báo trước (1960)
Dù tạm thời đất nước chia đôi
Bắc - Nam sinh lộ muôn đời
Không thể chia cắt tình người Việt Nam.



Trường ca “ Mẹ Việt Nam” tiếp nối (1966)
Mọi suối khe chảy tới đại dương
Các con lạc lối xa đường
Nhớ Tình của Mẹ tìm phương mà về! ( 5)



Và tổ khúc “Bầy chim bỏ xứ”
Chim hiền tránh lũ dữ ra đi
Xa rừng lìa tổ mong chi
Hết cơn bão loạn là khi trở về!



Ông thực hiện lời thề trước nhất
Năm tư, gạt nước mắt lìa quê             (1954, Cha Bỏ Quê )
Cùng đàn con nhỏ ra đi
Miền Nam xa lạ, dẫu gì quê hương.



Bảy lăm, chuyện đau thương lập lại (1975, con bỏ nước)
Những đoàn người hớt hải thoát ra
Sài Gòn bão lửa phong ba
Như cơn nước lũ tràn qua phi trường.



Nơi bến cảng...tìm phương lánh nạn
Chính trong cơn hổn loạn phơi bày
Những kẻ quyền thế lâu nay
Lúc quốc biến chạy ngay chuyến đầu!



Rời Sài Gòn khoảng đâu hăm tám (28-4-1975)
Lòng đớn đau buồn thảm bởi vì
Gia đình ông cảnh phân ly
Bốn trai bị kẹt , mãi khi sau này...(1979)



Ông trải những năm dài đau khổ
Thương nhớ con tới độ muốn điên
Cũng như các bậc mẹ hiền
Tìm cách vận động...gởi tiền cho con.



Cách duy nhất chỉ còn “ vượt biển”
Những tổ chức xuất hiện bất thần
Nhu cầu xã hội thiết thân
Những người còn kẹt rất cần thoát đi!



Nhưng không còn cách gì giải quyết
Đường ngoại giao bị tuyệt đường rồi
Chỉ còn ra biển mà thôi
Nếu không chấp nhận cuộc đời thảm thê.


Ông trở lại với nghề ca hát
Rồi dần dà sáng tác đều tay
Là người luôn gặp vận may
Một phần do ở cái tài ông ta.



Ta chống Cộng, ta không trốn Cộng !
Ta và cả trăm ngàn đồng hương
Ta chống Cộng, ta không trốn Cộng !
Mai này rồi, ta về Việt Nam mến yêu.( Phạm Duy)
…..
Ba mươi năm phải xa đất nước (1975-2005)
Ông trở về, ao ước cuối đời
“ Tôi chỉ chống gậy mà thôi”
“ Chứ không chống Cộng”, hẳn lời thực tâm?

                          *
Nàng Kiều trải 15 năm lưu lạc
Thằng bán tơ gian ác gây ra
Việt Nam hơn nửa kỷ qua (1945-2013)
Tiếp tay oan nghiệt chính là Ph. D.



Nếu không phải chỉ vì dại dột
Do phút giây bồng bột gây ra
Thì đâu đất nước trải qua
Đất trời đảo lộn, nước nhà ngả nghiêng!



Nay ông đã về miền vĩnh cửu (2013)
Không phải nơi tuyết phủ ngàn năm
Mà trên quê mẹ Việt Nam
Tiếc thay đất nước tối tăm vẫn còn! (6)

Hoành Sơn



Tài liệu tham khảo:

- Nhân Văn giai phẩm : chương: XII- XIII Hoàng Cầm -Văn Cao của Thụy Khê.

- Phỏng theo Hồi Ký Phạm Duy
Nguồn: Mõ Hà Nội.

- Wikipedia tiếng Việt.